Tüketici Hakkı

Ayıplı ürün: değişim, iade ve onarım hakların

Aldığın ürün arızalı çıktı, vaat edilenden farklı ya da kısa sürede bozuldu. Kanun sana dört seçenek verir ve hangisini isteyeceğine sen karar verirsin — satıcı seni tek seçeneğe zorlayamaz.

Son güncelleme: 11 Ağustos 2026

🛍️ Hakem heyeti dilekçemi hazırla →Ücretsiz · üyeliksiz · yapay zekâ ile ~2 dakikada

Ürün ne zaman “ayıplı” sayılır?

Bir mal; sözleşmede kararlaştırılan örnek ya da modele uygun değilse, objektif olarak sahip olması gereken özellikleri taşımıyorsa, tanıtma ve kullanma kılavuzunda veya reklamlarda belirtilen niteliklerden yoksunsa ayıplıdır. Ayıp illa arıza olmak zorunda değil:

Reklamda söylenen de sözleşmenin parçasıdır. Ürün sayfasındaki teknik özellik tablosu ya da tanıtım videosundaki vaat gerçekleşmiyorsa, ürün çalışıyor olsa bile ayıplıdır.

Dört seçimlik hakkın var, seçim senin

Ayıplı bir mal aldığında kanun sana dört seçenek sunar ve hangisini isteyeceğine sen karar verirsin:

HakkınNe anlama gelir
Sözleşmeden dönmeÜrünü geri verip paranın tamamını geri alırsın
Ayıpsız misliyle değişimÜrün aynı modelin sağlamıyla değiştirilir
Ücretsiz onarımÜrün masrafsız tamir edilir
Bedelde indirimÜrün sende kalır, ayıp oranında fiyattan düşülür
Satıcı, üretici ve ithalatçı bu haklardan müteselsilen sorumludur — yani üçüne de başvurabilirsin. “Biz sadece satıyoruz, üreticiye gidin” cevabı seni bağlamaz. Aynı şekilde satıcı “garanti servisine götür” diyerek seni tek seçeneğe zorlayamaz; onarımı sen tercih etmediysen diğer üç hakkını kullanmana engel olamaz.

Dayanak: 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun m.11. Kaynak: Ticaret Bakanlığı, Ayıplı Mal ve Hizmetler Hakkında Bilgilendirme. Son kontrol: 11 Ağustos 2026.

İlk 6 ay senin lehine: ispat yükü satıcıda

Kritik kural 6 ay

Teslimden itibaren 6 ay içinde ortaya çıkan ayıpların, teslim anında zaten var olduğu kabul edilir. Ayıbın sonradan senin kullanımından doğduğunu satıcı ispat etmek zorundadır — sen değil.

Dayanak: TKHK m.10. Kaynak: Ticaret Bakanlığı bilgilendirmesi. Son kontrol: 11 Ağustos 2026.

Bu, pratikte en çok işine yarayacak kuraldır. İlk altı ay içinde bozulan bir ürün için satıcı “sen düşürdün”, “yanlış kullandın”, “sıvı teması var” diyorsa, bunu kanıtlaması gereken taraf satıcıdır. Servis raporu tek taraflı bir belge olduğu için tek başına yeterli olmayabilir; itiraz edebilir ve bağımsız bilirkişi incelemesi talep edebilirsin.

Altı aydan sonra ortaya çıkan ayıplarda ispat yükü sana geçer, ama hakkın devam eder — sadece delil toplaman daha önemli hale gelir.

Zamanaşımı: ne kadar süre içinde talep edebilirsin?

DurumZamanaşımı
Genel kural (taşınır mallar)2 yıl — teslimden itibaren
Konut ve tatil amaçlı taşınmazlar5 yıl
İkinci el satışta satıcının sorumluluğuEn az 1 yıl (konut/tatil taşınmazda en az 3 yıl)
Ayıp ağır kusur veya hileyle gizlenmişseZamanaşımı uygulanmaz

Süre, ayıbı fark ettiğin günden değil, malın sana teslim edildiği günden işler. Yani gizli bir ayıp 23. ayda ortaya çıksa bile iki yıllık süre içindesin; 25. ayda çıkarsa kural olarak süre dolmuştur. Bu yüzden ayıbı fark ettiğin anda harekete geçmek ve tarihi kayda geçirmek önemli.

Satıcı ayıbı bilerek sakladıysa — örneğin hasarlı ürünü sağlam diye sattıysa — zamanaşımı süresi işlemez. Bu iddiayı ileri sürmek için elinde yazışma, ilan metni veya tanık gibi bir delil bulunması gerekir.

Dayanak: TKHK m.12 (zamanaşımı) ve m.56 (garanti süresi asgari 2 yıl). Kaynak: mevzuat.gov.tr — 6502 sayılı Kanun. Son kontrol: 11 Ağustos 2026.

Garanti belgesi ile yasal hakkın aynı şey değil

Bu ikisi sık karıştırılır. Garanti, üreticinin verdiği ve asgari süresi kanunla 2 yıl olarak belirlenmiş bir taahhüttür. Ayıplı mal hakkı ise garanti belgesi olsun ya da olmasın kanundan doğar.

Yani garanti süresi bitmiş olsa bile, iki yıllık zamanaşımı içindeysen ayıplı mal hükümlerine dayanabilirsin. Tersi de geçerli: garanti kapsamında ücretsiz onarım isteyebileceğin bir durumda, bunun yerine iade veya değişim tercih etmen mümkündür.

Garanti süresi, ürünün onarımda geçirdiği süre kadar uzar. Servise bıraktığın gün ile teslim aldığın gün arasındaki süreyi kayda geçir; bu süre garantiye eklenir.

Ne yapmalısın: adım adım

1. Ayıbı fark ettiğinde fotoğraf ve video çek. Tarih bilgisi taşıyan kayıt en güçlü delildir.
2. Satıcıya yazılı başvur ve dört haktan hangisini seçtiğini açıkça belirt. “Ürün bozuk, ilgilenin” yerine “sözleşmeden dönüyorum, bedelin iadesini talep ediyorum” yaz.
3. Fatura veya fişi, sipariş kaydını, kargo belgesini ve tüm yazışmaları sakla.
4. Servise verdiysen servis giriş ve çıkış formlarını mutlaka al. Ürünün serviste kaldığı süreyi not et.
5. Makul sürede çözüm gelmezse Tüketici Hakem Heyeti’ne başvur. Başvuru ücretsizdir, avukat gerekmez.
📄 Hakem heyeti dilekçemi hazırla →Bilgilerini gir, dilekçen hazır olsun

Sık yapılan üç hata

1. Hangi hakkı seçtiğini yazmamak. Talebini belirtmezsen satıcı en kolayını, genelde onarımı uygular. Dilekçende seçimini açıkça yaz.
2. Ürünü tek kanıt olmadan servise bırakmak. Giriş formu almadan ürünü teslim etmek, sonradan “böyle bir arıza yoktu” tartışmasına yol açar. Teslim ederken arızayı forma yazdır.
3. Sözlü görüşmelerle vakit kaybetmek. Çağrı merkezi kayıtlarına sonradan erişemezsin. Yazılı başvuru hem süreci hızlandırır hem de hakem heyeti başvurusunda ek olarak kullanılır.

Satıcı çözmezse hangi yola gidersin?

Uyuşmazlık tutarı hakem heyeti sınırının altındaysa Tüketici Hakem Heyeti’ne başvuru zorunludur — doğrudan mahkemeye gidemezsin. Bu sınırın üstündeki uyuşmazlıklar Tüketici Mahkemesi’nin görev alanına girer.

Ürünü internetten aldıysan, ayıplı mal hakkının yanı sıra 14 günlük cayma hakkın da olabilir. Cayma hakkı gerekçe göstermeyi gerektirmediği için, ilk 14 gün içindeysen genellikle daha hızlı yoldur. İade talebin reddedildiyse reddedilen iade rehberine bak.

Sık sorulan sorular

Ayıplı üründe hangi hakları seçebilirim?

Sözleşmeden dönme (bedel iadesi), ayıpsız misliyle değişim, ücretsiz onarım veya bedelde indirim. Bu dört seçenekten birini seçme hakkı tüketicidedir; satıcı seni tek seçeneğe zorlayamaz.

Satıcı “garanti servisine götür” diyerek iademi engelleyebilir mi?

Hayır. Onarımı sen tercih etmediysen satıcı seni yalnızca servise yönlendirerek diğer haklarını kullanmana engel olamaz. Satıcı, üretici ve ithalatçı bu haklardan müteselsilen sorumludur.

Faturayı kaybettim, hakkımı kaybeder miyim?

Hayır. Fatura en güçlü kanıttır ama tek kanıt değildir; banka veya kart ekstresi, sipariş kaydı, kargo belgesi ve yazışmalar da satın almayı gösterebilir.

Ürünü ikinci el aldım, ayıplı mal hakkım var mı?

Satıcı bir işletmeyse tüketici hakların işler ve satıcının sorumluluğu en az bir yıldır (konut veya tatil amaçlı taşınmazda en az üç yıl). Bireyden bireye satışta tüketici mevzuatı değil genel borçlar hukuku uygulanır; koşullar farklılaşır.

Ürün ilk 6 ayda bozuldu, satıcı “sen düşürdün” diyor. Ne yapabilirim?

Teslimden itibaren 6 ay içinde çıkan ayıbın teslim anında var olduğu kabul edilir ve aksini ispat yükü satıcıdadır. Servis raporuna itiraz edip bağımsız bilirkişi incelemesi talep edebilirsin.

Garanti süresi bitti, hiçbir şey yapamaz mıyım?

Garanti süresi ile yasal zamanaşımı farklı şeylerdir. Malın tesliminden itibaren iki yıllık zamanaşımı içindeysen, garanti bitmiş olsa bile ayıplı mal hükümlerine dayanabilirsin.

Ürün serviste uzun süre kaldı, garantim kısaldı mı?

Tersine, garanti süresi ürünün onarımda geçirdiği süre kadar uzar. Servis giriş ve çıkış tarihlerini belgeleyip bu süreyi garanti sonuna eklemelisin.

Ayrıca bakabilirsin:
14 gün cayma hakkı · Hakem heyeti başvurusu · İade reddedildiyse · Tüm dilekçe örnekleri

⚖️ Önemli: Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık değildir. Süreler, oranlar ve parasal sınırlar değişebilir. Sayfadaki değerlerin kaynağı ve kontrol tarihi ilgili bölümlerde belirtilmiştir; başvuru öncesi güncel bilgiyi ilgili kurumdan doğrula, gerekirse bir avukata danış.